To jedno z pierwszych tego typu wdrożeń w polskim muzealnictwie. Nowa technologia została przygotowana z myślą o wygodzie zwiedzających i jeszcze lepszej dostępności muzealnej oferty. „Helena” wspiera gości zarówno podczas wizyty, jak i w kontakcie z instytucją, odpowiadając na pytania w sposób prosty, szybki i zrozumiały.
Nazwa wirtualnej przewodniczki nie jest przypadkowa. Nawiązuje do Heleny Geyer – ważnej postaci w historii łódzkiego włókiennictwa, związanej z rodziną Geyerów, która odegrała istotną rolę w przemysłowym rozwoju miasta. W ten sposób nowoczesne rozwiązanie technologiczne połączono z lokalnym dziedzictwem i historią Łodzi.
„Helena” została oparta na technologii sztucznej inteligencji i modelu językowym LLM, wytrenowanym na podstawie danych z muzealnej bazy wiedzy. Dzięki temu możliwe stało się nie tylko przekazywanie podstawowych informacji organizacyjnych, ale również odpowiadanie na pytania związane z historią muzeum i jego zbiorami. Wirtualna przewodniczka komunikuje się zarówno tekstowo, jak i głosowo, a dodatkowo obsługuje pięć języków: polski, angielski, ukraiński, niemiecki i hiszpański.
W ramach przedsięwzięcia uruchomiono również automatycznego asystenta głosowego, który działa przez całą dobę. Rozwiązanie to pozwala odwiedzającym uzyskać potrzebne informacje o każdej porze, także w kilku wersjach językowych. To ważny krok w stronę zwiększania dostępności instytucji kultury i otwierania jej na potrzeby różnych grup odbiorców – zarówno mieszkańców, jak i turystów odwiedzających Łódź.
Jak podkreślono podczas prezentacji projektu, w murach Białej Fabryki spotykają się dziś historia rodziny Geyerów i najnowsze technologie. Wirtualna przewodniczka stała się symbolem muzeum, które nie tylko pielęgnuje pamięć o przeszłości, ale też komunikuje się z odbiorcami w nowoczesny, otwarty i dostępny sposób.
Projekt nie ograniczył się wyłącznie do wdrożenia samego narzędzia. Objął także cykl szkoleń dla zespołu muzeum z zakresu pracy z AI, automatyzacji oraz wykorzystania nowoczesnych rozwiązań w promocji, edukacji i zarządzaniu zbiorami. Dzięki warsztatom specjalistycznym pracownicy mogli poznać praktyczne zastosowania sztucznej inteligencji i wykorzystać je w codziennej pracy.
Inwestycję zrealizowano w ramach projektu „Podniesienie cyfrowych kompetencji kadr CMWŁ oraz wdrożenie innowacyjnych rozwiązań opartych na technologii AI w celu poprawy odporności instytucji na kryzysy gospodarcze, jakości i dostępności oferty programowej oraz komunikacji z odbiorcą”.
Uruchomienie „Heleny” pokazuje, że Łódź potrafi łączyć przemysłowe dziedzictwo z nowoczesnością również w obszarze kultury. Centralne Muzeum Włókiennictwa udowadnia tym samym, że sztuczna inteligencja może wspierać instytucje publiczne w codziennej pracy, a jednocześnie ułatwiać odbiór historii i kultury współczesnym zwiedzającym.